Hoe werkt de gemeenteraad?

De vaste vergaderdag van de gemeenteraad en de raadscommissies is de donderdag. Die avond noemen we ook wel de Politieke Avond. Vergaderingen van de gemeenteraad zijn alleen voor raadsleden. Aan de vergaderingen van de raadscommissies en de andere raadsbijeenkomsten mogen naast de raadsleden ook burgerleden meedoen. Burgerleden helpen de raadsfracties. De gemeenteraad benoemt de burgerleden. Burgerleden leggen ook een eed of belofte af.

Besluiten door de gemeenteraad

De gemeenteraad neemt over heel veel onderwerpen een besluit. Daar gaat veel voorbereiding aan vooraf. De gemeenteraad moet eerst goede informatie krijgen (beeldvorming), om daarna een mening te kunnen vormen (oordeelsvorming). Om als laatste een goed besluit te kunnen nemen (besluitvorming). Dit noemen we het BOB-model.

Beeldvorming: De gemeenteraad heeft informatie nodig over belangrijke onderwerpen waarover zij een besluit moeten/willen nemen. Over zo’n onderwerp moet de gemeenteraad dan eerst informatie verzamelen. Die informatie halen de fracties bijvoorbeeld zelf uit de contacten die zij hebben met inwoners, bedrijven en organisaties. Maar de Raadsgriffie organiseert hiervoor ook werkbezoeken en Podiumbijeenkomsten.

Oordeelsvorming: Om een mening te kunnen vormen moet je weten waarom je voor of tegen een bepaalde keuze bent. Met andere woorden: welke argumenten zijn er? Het met elkaar bespreken van die argumenten doen we in de opiniecommissies. Er is een opiniecommissie voor de onderwerpen die gaan over bestuur en sociale zaken. Ook is er een opiniecommissie voor de onderwerpen die gaan over de ruimte. Er bestaan nog twee adviescommissies, één voor bestuur en sociale zaken en één over de ruimte. De adviescommissies geven een advies aan de raad over een te nemen besluit. Uit dat advies blijkt vaak welk oordeel de fracties hebben gevormd. Maar soms stelt een fractie zijn oordeel nog uit.

Besluitvorming: De gemeenteraad neemt een besluit. Soms gaat daar nog een discussie aan vooraf waarin men elkaar toch nog wil overtuigen.

Voorbereiden voordat de raad besluit

De voorbereiding van besluiten gebeurt in Oss op verschillende manieren.

Agendacommissie

Niet alle onderwerpen bereiden we op dezelfde manier voor. Zware onderwerpen (politiek gevoelig) krijgen een andere aanpak dan lichte onderwerpen. Om alle onderwerpen op een goede manier op de verschillende agenda’s te zetten is er een Agendacommissie.
De Agendacommissie bestaat uit de voorzitters van de verschillende commissies. De fracties, die niet in de commissie zitten, leveren ook een vertegenwoordiger. Voorzitter is de burgemeester en de griffier voert het secretariaat. De Agendacommissie stelt de agenda’s en de lijst met vergaderdata op voor de verschillende bijeenkomsten, commissies en de gemeenteraad. De vergaderingen van de Agendacommissie zijn openbaar. Elke vergadercyclus start met een vergadering van de Agendacommissie.

Podiumbijeenkomsten

Tijdens de podiumbijeenkomsten ontvangen raads- en burgerleden informatie over onderwerpen, waarover de gemeenteraad later een besluit moet nemen. Ook belangrijke ontwikkelingen staan op het programma van podiumbijeenkomsten. Deze bijeenkomsten zijn openbaar. Belanghebbenden stellen we vaak persoonlijk op de hoogte van zo’n bijeenkomst. De onderwerpen die aan bod komen, worden zo breed mogelijk belicht. Informatie komt niet alleen vanuit de gemeentelijke organisatie. Ook inwoners en organisaties kunnen raads- en burgerleden informeren over hun standpunt over een onderwerp. Tijdens de podiumbijeenkomsten voeren we geen discussie, we wisselen alleen informatie uit. Een van de raadsleden is gespreksleider.
Wilt u de raad informeren over een bepaald onderwerp? Neem dan contact op met de Raadsgriffie. Dan kijken we naar de mogelijkheden om het onderwerp tijdens een Podiumbijeenkomst op het programma te plaatsen.

Opiniecommissies

De opiniecommissies sociaal/bestuurlijk en ruimte, bestaan uit raads- en burgerleden van alle raadsfracties. Er zijn geen vaste leden. Meestal bereidt het college van burgemeester en wethouders de raadsbesluiten voor. Als er nog ruimte is om te kiezen voor een bepaalde oplossingsrichting dan leggen we zo’n onderwerp voor aan één van de opiniecommissies. Tijdens deze commissie spreken leden met elkaar over mogelijke opties. Argumenten voor en tegen worden besproken. Er wordt geen besluit genomen, maar het college krijgt hiermee informatie over de visie van de fracties. Daarmee kan het college dan aan de slag voor het maken van een definitief voorstel aan de gemeenteraad.

Adviescommissies

De adviescommissies sociaal/bestuurlijk en ruimte vergaderen over voorstellen. Deze voorstellen zijn klaar om aan de gemeenteraad voor te leggen om er een besluit over te nemen. In de adviescommissies zitten raads- en burgerleden. Deze commissies hebben geen vaste samenstelling. Tijdens de adviescommissies geven de fracties hun mening over een voorstel. Dat gaat dan als advies naar de gemeenteraad.

Bijzondere vergaderingen

Soms is het nodig om een andere vergadering of bijeenkomst te organiseren, dan de ‘normale’ commissievergadering. Bijvoorbeeld een technisch overleg vooraf of een werkbezoek. Deze bijzondere vergaderingen zijn niet openbaar.

Hoorcommissie bestemmingsplannen

De hoorcommissie bestemmingsplannen bestaat uit 3 leden van de gemeenteraad. Personen, die een zienswijze over een ontwerpbestemmingsplan hebben gestuurd, mogen hun mening toelichten voor deze hoorcommissie. De hoorcommissie brengt hierover verslag uit aan de gemeenteraad. De gemeenteraad betrekt het resultaat van de hoorcommissie bij het raadsbesluit.

Rekeningcommissie

De Rekeningcommissie heeft een vaste samenstelling en voorzitter. Deze commissie bereidt de controle op de jaarrekening voor. Dit gebeurt voordat de jaarrekening op de agenda van de raadsvergadering staat. Er is een controle in de tussentijd.

De Rekenkamercommissie is een onafhankelijke commissie en bestaat uit 3 externe leden. De rekenkamercommissie steunt de gemeenteraad bij zijn controlerende taken. Daarom onderzoekt de Rekenkamercommissie de doeltreffendheid, doelmatigheid en rechtmatigheid van het gemeentelijk beleid. Over de aanbevelingen van de Rekenkamercommissie neemt de gemeenteraad een besluit.

Vragenhalfuur

Vast onderdeel van de raadsvergadering is het vragenhalfuur. Tijdens dit vragenhalfuur mogen raadsleden vragen stellen aan een wethouder.